Temel Bilgiler
Yöneticinin Bilmesi Gereken Temel Kurallar
Apartman ve Site Yönetimine Giriş
Apartman ve site yönetimi, yalnızca aidat toplamak veya ortak alanların temizliğini sağlamakla sınırlı değildir. Yönetici; kat maliklerinin haklarını koruyan, ortak yaşam düzenini sağlayan, kanun ve yönetim planı hükümlerini uygulayan kişidir.
Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamında seçilen yönetici, görev süresi boyunca tüm kat maliklerine karşı sorumludur ve yaptığı işlemleri şeffaf, hesap verebilir ve mevzuata uygun şekilde yürütmelidir.
Yönetici Kimdir ?
Yönetici, ana taşınmazın ortak işlerini yürütmek üzere Kat Malikleri Kurulu tarafından seçilen gerçek veya tüzel kişidir.
Yönetici;
- Ortak alanların bakım ve onarımını sağlar.
- Gelir ve giderleri takip eder.
- Aidatların tahsilini yürütür.
- İşletme projesini hazırlar.
- Kat Malikleri Kurulu kararlarını uygular.
- Ana taşınmazı resmi kurumlar nezdinde temsil eder.
Yönetici görevini yerine getirirken Kat Mülkiyeti Kanunu, Yönetim Planı ve Genel Kurul kararlarına uygun hareket etmek zorundadır.
Göreve Başladıktan Sonra İlk Yapılması Gerekenler
Yeni seçilen bir yönetici aşağıdaki işlemleri mümkün olan en kısa sürede tamamlamalıdır.
- Önceki yöneticiden devir teslim almak.
- Karar defteri ve belgeleri teslim almak.
- Banka hesaplarını kontrol etmek.
- Aidat borç listesini incelemek.
- Devam eden bakım ve hizmet sözleşmelerini gözden geçirmek.
- Demirbaş envanterini kontrol etmek.
- Yönetim planını incelemek.
- Kat maliklerine iletişim bilgilerini duyurmak.
Yöneticinin Bilmesi Gereken En Önemli Kurallar
Profesyonel ve başarılı bir apartman veya site yönetiminin temelinde, mevzuata uygun hareket etmek, düzenli kayıt tutmak, şeffaf bir yönetim anlayışı benimsemek ve kat maliklerinin ortak menfaatlerini gözetmek yer alır. Yönetici, görevini yerine getirirken yalnızca günlük işleri yürütmekle kalmamalı, aynı zamanda hukuki sorumluluklarının da bilincinde olmalıdır.
Yönetici, gerçekleştireceği tüm işlemleri öncelikle 634 Sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu başta olmak üzere ilgili mevzuat hükümlerine ve ana taşınmaza ait yönetim planına uygun şekilde yürütmelidir. Kanunlara aykırı işlemler hem yöneticinin şahsi sorumluluğunu doğurabilir hem de kat malikleri arasında hukuki uyuşmazlıklara neden olabilir.
Göreve başlayan bir yöneticinin ilk yapması gereken işlerden biri, ana taşınmaza ait mevcut yönetim planını ayrıntılı şekilde incelemektir. Bunun yanında son Kat Malikleri Kurulu kararları, işletme projesi, demirbaş kayıtları, aidat durumu, banka hesap bilgileri ve devam eden hizmet sözleşmeleri de gözden geçirilmelidir. Böylece yönetimin mevcut durumu net olarak görülür ve yeni döneme sağlıklı bir başlangıç yapılabilir.
Yönetim faaliyetleri kapsamında gerçekleştirilen tüm gelir ve gider işlemleri mutlaka resmi belgelerle kayıt altına alınmalıdır. Yapılan ödemeler; fatura, serbest meslek makbuzu, gider pusulası, banka dekontu veya tahsilat makbuzu gibi belgelerle desteklenmeli, belgesiz harcamalardan kesinlikle kaçınılmalıdır. Düzenli muhasebe kayıtları hem hesap verilebilirliği artırır hem de olası denetimlerde yöneticiyi hukuki açıdan korur.
Aidat ve ortak gider tahsilatlarının mümkün olduğunca yönetim adına açılmış banka hesabı üzerinden yürütülmesi büyük önem taşır. Yönetici, kişisel banka hesabını ortak giderlerin tahsilatı veya yönetim ödemeleri için kullanmamalıdır. Tüm mali işlemlerin banka aracılığıyla yürütülmesi, şeffaflığın sağlanmasına ve hesap hareketlerinin kolayca takip edilmesine katkı sağlar.
Başarılı bir yönetim için düzenli kayıt tutulması da vazgeçilmezdir. Kat malikleri listesi, bağımsız bölüm bilgileri, aidat kayıtları, gelir-gider cetvelleri, karar defteri, demirbaş envanteri ve personel kayıtları (personel çalıştırılıyorsa) güncel ve eksiksiz şekilde muhafaza edilmelidir. Düzenli kayıt sistemi, hem yönetimin sürdürülebilirliğini sağlar hem de olası hukuki süreçlerde önemli bir delil niteliği taşır.
Yönetici, görevini yerine getirirken kişisel görüşleri doğrultusunda değil, Kat Malikleri Kurulu tarafından alınan kararlar doğrultusunda hareket etmelidir. Kanun veya yönetim planı ile kendisine verilmemiş yetkileri kullanması ya da kurul kararı olmaksızın yetkisini aşan işlemler gerçekleştirmesi hukuki sorumluluk doğurabilir.
Şeffaf yönetim anlayışı, apartman ve site yönetiminin en önemli ilkelerinden biridir. Kat malikleri talep ettiklerinde gelir-gider kayıtları, banka hesap hareketleri, faturalar, sözleşmeler, karar defteri ve diğer yönetim belgeleri mevzuat çerçevesinde incelemeye açılmalıdır. Açık ve hesap verebilir bir yönetim anlayışı, yönetime duyulan güveni artırırken olası anlaşmazlıkların da önüne geçer.
Ortak alanların korunması ve düzenli bakımının sağlanması yöneticinin temel sorumlulukları arasında yer alır. Asansörler, çatılar, bahçeler, otoparklar, teknik odalar, sosyal alanlar ve diğer ortak kullanım alanlarının bakım, onarım ve güvenliği düzenli olarak takip edilmeli; ortaya çıkabilecek risklere karşı gerekli önlemler zamanında alınmalıdır.
Yönetici ayrıca yönetim sürecindeki tüm önemli tarihleri ve yasal yükümlülükleri düzenli olarak takip etmelidir. Genel kurul toplantıları, sigorta yenilemeleri, periyodik bakım tarihleri, asansör kontrolleri, personel çalıştırılması halinde vergi ve SGK yükümlülükleri ile hizmet sözleşmelerinin sona erme tarihleri zamanında takip edilmeli ve gerekli işlemler gecikmeden yerine getirilmelidir.
Son olarak yönetici, görev süresi boyunca tüm kat maliklerine eşit ve tarafsız yaklaşmalıdır. Hiçbir kat malikine ayrıcalık tanınmamalı, alınacak kararlar kişisel ilişkilere göre değil; Kat Mülkiyeti Kanunu, yönetim planı ve genel kurul kararları doğrultusunda uygulanmalıdır. Tarafsız, adil ve hukuka uygun bir yönetim anlayışı, apartman ve site yaşamında huzurun, güvenin ve ortak yaşam kültürünün temelini oluşturur.
Sık Yapılan Hatalar
Yöneticilerin en sık yaptığı hatalar şunlardır:
- Kayıt dışı tahsilat yapmak.
- Belgesiz ödeme gerçekleştirmek.
- Genel kurul kararı olmadan yüksek tutarlı harcama yapmak.
- Karar defterini düzenli tutmamak.
- Aidat takibini geciktirmek.
- Yönetim planını dikkate almamak.
- Banka yerine nakit işlem tercih etmek.
- Kat maliklerine bilgi vermemek.
İlgili Mevzuat
Bu konuda başlıca aşağıdaki mevzuat hükümleri uygulanmaktadır.
- 634 Sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu
- Türk Borçlar Kanunu
- Türk Medeni Kanunu
- İlgili Yönetmelikler
- Ana Taşınmaz Yönetim Planı
Başarılı Bir Yönetim
Kanuna uygun hareket eden, mali kayıtlarını düzenli tutan, kat malikleriyle şeffaf iletişim kuran ve ortak yaşam düzenini koruyan bir yönetim anlayışıyla mümkündür. Yönetici, yalnızca günlük işleri takip eden kişi değil; ana taşınmazın düzenini, güvenliğini ve mali sürdürülebilirliğini sağlayan sorumlu temsilcidir.